Cytologia to szybkie i bezpieczne badanie, które pozwala wykryć niepokojące komórki szyjki macicy zanim pojawią się objawy choroby. Regularne wykonywanie tego badania jest jednym z najskuteczniejszych sposobów wczesnego wykrywania zmian przednowotworowych, co znacząco zwiększa szanse na skuteczne leczenie.

Rak szyjki macicy to nowotwór złośliwy rozwijający się w obrębie szyjki macicy. Choroba rozwija się zwykle przez stany przedrakowe, najczęściej w wyniku przewlekłego zakażenia onkogennymi typami wirusa HPV. Dzięki regularnej kontroli możliwe jest wczesne wykrycie zmian i podjęcie skutecznego leczenia, co daje największą szansę na całkowite wyleczenie.

Celem programu jest zmniejszenie zachorowalności i umieralności na raka szyjki macicy, wczesne wykrywanie zmian w obrębie nabłonków szyjki macicy oraz podniesienie świadomości kobiet na temat profilaktyki, obejmującej edukację o znaczeniu szczepień przeciw HPV (wirus brodawczaka ludzkiego - ang. Human Papillomavirus, dalej w skrócie HPV), regularnych badań cytologicznych i testów HPV, a także rozpoznawania czynników ryzyka i wczesnych objawów choroby.

W ramach programu możesz skorzystać z bezpłatnych badań cytologicznych, które są realizowane obecnie w dwóch schematach pobierania materiału:

• Schemat tradycyjny - polega na pobraniu wymazu z szyjki macicy i ocenie komórek pod mikroskopem. Badanie w tym schemacie wykonuje się co 3 lata. To sprawdzony sposób kontroli, który pozwala wykryć zmiany przednowotworowe na wczesnym etapie.
• Schemat nowy - opiera się na teście HPV HR z genotypowaniem, który wykrywa DNA lub RNA wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV) o wysokim ryzyku onkogennym, czyli takim, który może prowadzić do raka szyjki macicy.
  Test wykonywany jest co 5 lat. Jeśli wynik testu HPV HR jest dodatni, z tego samego pobranego materiału wykonuje się cytologię płynną (LBC) - bez konieczności ponownego pobrania wymazu.
  Dzięki temu każda pacjentka otrzymuje pełną ocenę stanu komórek i może od razu skonsultować wynik z lekarzem. Nowy schemat pozwala wcześniej wykryć infekcję HPV i lepiej ocenić ryzyko zmian nowotworowych, przy jednoczesnym zmniejszeniu częstotliwości badań, jeśli wyniki są prawidłowe.

Program adresowany jest do kobiet w wieku 25-64 lat:

• które nie miały wykonanej cytologii w ciągu ostatnich 3 lat
• obciążonych czynnikami ryzyka (zakażonych wirusem HIV, przyjmujących leki immunosupresyjne, zakażonych HPV - typem wysokiego ryzyka), które nie miały wykonanej cytologii w ciągu ostatnich 12 miesięcy.

Kobiety, które były leczone z powodu nowotworu złośliwego szyjki macicy, po zakończeniu kontroli onkologicznej (decyzję podejmuje lekarz prowadzący leczenie onkologiczne) ponownie zostają objęte skryningiem cytologicznym.

Aby wziąć udział w programie nie musisz mieć skierowania. Wystarczy, że zgłosisz się do ginekologa lub położnej realizującej program profilaktyczny.

Informacja dodatkowa: kobiety młodsze niż 25 lat oraz starsze niż 59 lat mogą skorzystać z badania cytologicznego w ramach porady lekarza specjalisty, jeśli istnieją wskazania medyczne lub czynniki ryzyka.

• Przewlekłe zakażenie onkogennymi typami HPV
• Wczesne rozpoczęcie współżycia płciowego
• Wieloletnie stosowanie hormonalnych leków antykoncepcyjnych
• Duża liczba partnerów płciowych
• Duża liczba porodów
• Wieloletnie palenie papierosów
• Niski status socjoekonomiczny
• Dysplazja szyjki macicy
• Przewlekłe stany zapalne szyjki macicy
• Obecność nowotworu w rodzinie
• Osłabiony układ odpornościowy
• Brak regularnych badań cytologicznych lub testów HPV
• Brak szczepień przeciwko HPV
• Przebyte choroby przenoszone drogą płciową

Aby Twój wynik był jak najbardziej wiarygodny, warto pamiętać o kilku prostych zasadach:

• Nie przychodź na badanie podczas miesiączki.
• Wybierz środek cyklu miesiączkowego. To pomaga uniknąć zanieczyszczeń i daje dokładniejszy wynik.
• Nie stosuj leków dopochwowych ani płukanek na 3 dni przed badaniem.
• Wstrzymaj się od współżycia co najmniej 24 godziny przed badaniem.
• Odczekaj 24-48 godzin po poprzednim badaniu ginekologicznym lub USG dopochwowym, aby wynik był rzetelny.
• Upewnij się, że nie masz stanu zapalnego lub infekcji, bo może to wpłynąć na wynik cytologii.
• Zadbaj o higienę intymną, wykonując codzienną toaletę okolic intymnych, bez stosowania silnych detergentów czy irygacji.
• Jeśli niedawno rodziłaś, poczekaj co najmniej 12 tygodni po porodzie, zanim wykonasz badanie.

Program realizowany jest w poradniach ginekologiczno-położniczych

INFOLINIA +48 22 11 66 800